Ga naar overzicht geneesmiddelen
Carbamazepine
ATC: N03AF01
TegretolKlik op de merknaam voor informatie over dit geneesmiddel via het BCFI.
Selecties
Contra-indicaties
-
- (Antecedenten van) beenmergdepressie.
- Atrioventriculair blok (alle stadia).
Posologie
Bij oudere patiënten moet de posologie van carbamazepine met voorzichtigheid bepaald worden, tengevolge van geneesmiddeleninteracties en een mogelijke verandering van de farmacokinetiek van anti-epileptische geneesmiddelen.
Tabletten :
- 100 mg 2x per dag, tijdens of buiten de maaltijd.
- Indien nodig, de dosis van 100 mg geleidelijk verhogen met een interval van 1 week tot pijncontrole bereikt is (max. 800 mg per dag).
- Daarna: geleidelijke vermindering van de dosis tot een onderhoudsdosis die heroptreden van de pijn voorkomt.
- Het gebruik van carbamazepine in een vorm met vertraagde vrijstelling beperkt zich tot de behandeling van epilepsie en bipolaire stoornis.
Siroop:
- Met siroop worden hogere piekwaarden bekomen dan met eenzelfde dosis in tabletvorm.
- Starten met een lagere dosis (dan met tabletvorm) maar met hogere frequentie (3 maal per dag).
Bij nierinsufficiëntie
- Geen dosisaanpassing nodig.
Voorzorgen
BIJZONDERE VOORZORGEN VOOR OUDEREN
- Vooraleer de behandeling te starten: evaluatie van het bloedbeeld en van de leverfunctie; wekelijkse controle van het bloedbeeld gedurende de eerste maand van de behandeling, nadien maandelijks; regelmatige controle van de leverfunctie.
- Geen alcoholgebruik tijdens de behandeling.
- Voorzichtigheid is geboden bij kwetsbare oudere patiënten en bij ernstige hart-en vaatziekten, lever-en nierziekten.
- Beenmergdepressie, verslechtering van de leverfunctie of ernstige allergische huidreacties zijn redenen om de behandeling te beëindigen.
Ongewenste effecten
-
- In het begin van de behandeling: asthenie, slaperigheid, vertigo, anorexia, hoofdpijn, maaglast, monddroogte, accomodatiestoornissen, verwardheid en agitatie; verdwijnen meestal spontaan na 1 tot 2 weken of na dosisvermindering.
- Ongewenste effecten ter hoogte van het centraal zenuwstelsel kunnen op overdosering wijzen.
- Allergische reacties (Lyell of Stevens-Johnson syndroom in zeldzame gevallen).
- Hematologische afwijkingen (aplastische anemie, leukopenie, trombocytopenie); leverfunctiestoornissen.
- Anticholinerge verschijnselen met visusstoornissen, monddroogte en urineretentie.
- Cardiovasculaire stoornissen: ritme- of geleidingsstoornissen.
Interacties
-
+ Substraat, inhibitor en inductor van CYP450 (zie Repertorium BCFI Inleiding 6.3: Interacties van geneesmiddelen).
-
Kans op verminderde werkzaamheid van o.a.: orale anticoagulantia, tricyclische antidepressiva, ciclosporine, haloperidol, itraconazol, theofylline en voriconazol (carbamazepine is een inductor van verschillende CYP450-iso-enzymen).
-
Toename of afname van het metabolisme van carbamazepine (carbamazepine is substraat van CYP3A4).
+ MAO-inhibitoren: moeten minstens 14 dagen vóór het opstarten van een behandeling met carbamazepine stopgezet worden.+ Geneesmiddelen die hyponatriëmie veroorzaken (o.a. SSRI’s, venlafaxine, thiazidediuretica, lisdiuretica en hypoglykemiërende sulfamiden): verhoogd risico van hyponatriëmie.+ Neuroleptica, lithium: verhoogd risico van ongewenste neurologische effecten.+ Clozapine: verhoogd risico van ernstige hematologische afwijkinge+ geneesmiddelen die de intercardiale geleiding vertragen (flecaïnide, amiodaron, sotalol, moxonidine, diltiazem, verapamil, lithium, digoxine), vergroten het cardiodepressief effect. -
-
Pletten en delen
- Delen: zie de farmaceutische vormen vermeld in het GGR naast de specialiteit (carbamazepine). Zie ook Intro 2.11.7 De toedieningswegen en farmaceutische vormen voor meer informatie over de gebruikte termen.
- Pletten: zie Intro 2.11.12. Pletten van een geneesmiddel. Zie ook Pletfiches (voer de naam van de molecule in de zoekbalk in).
Motivatie
- Carbamazepine blijft de eerstekeuzebehandeling voor trigeminusneuralgie op basis van de klinische praktijk en bij consensus en niet op basis van studies van goede methodologische kwaliteit.
| Indicatie | ||
| Bij trigeminusneuralgie | ||
| Criteria voor de selectie |
Werkzaamheid | |
| Veiligheid | ||
| Gebruiksgemak | ||
| Prijs | ||
| Expert consensus |
+ | |